Kira artışı meselesi Türkiye'nin en tartışmalı gündelik hukuk konularından biri haline geldi. 2022'den bu yana ev sahipleri ile kiracılar arasındaki gerilim, yasal düzenlemelerin sık değişmesiyle daha da karmaşık bir hal aldı. Pek çok kişi hâlâ %25 tavanın geçerli olduğunu sanarak ya fazla ödüyor ya da hakkını kaybediyor.

Bu rehberde kira artış oranlarının arka planını bulacaksınız: TBK 344 ne diyor, %25 tavan neden getirildi ve neden kalktı, TÜFE'nin anatomisi nasıl, konut ile ticari kira arasındaki fark nedir, sözleşme maddesi nasıl yazılmalı, tarafların sık yaptığı hatalar neler? Hesap makinesi arıyorsanız Kira Artış Hesaplama rehberimizi ziyaret edebilirsiniz.

2026 Özeti: Ne Değişti?

Tek cümlede 2026: Konut kiralarında %25 geçici tavan 2024 sonu itibarıyla tamamen kalkmıştır; artık TÜFE 12 aylık ortalaması doğrudan uygulanmaktadır. Mart 2026 için bu oran %33,39'dur.

Kira artış düzenlemesini anlamak için 2022'ye dönmek gerekiyor. O dönemde TÜFE yüzde seksenin üzerinde seyrederken kiracıların büyük çoğunluğu gelirlerinin neredeyse tamamını kira ödemek zorunda kalıyordu. Yasa koyucu bu durumu frenlемek için geçici bir müdahale yaptı. 2026'ya gelindiğinde ise yıllık enflasyon yüzde otuzların altına gerilemişti ve geçici müdahaleye artık gerek duyulmuyordu.

DönemKira Artış RejimiUygulanan Sınır
2022 öncesiTÜFE 12 aylık ortalamaSerbest TÜFE
Haz. 2022 – Ara. 2024%25 geçici tavanMax. %25
Oca. 2025 – bugünYeniden TÜFE 12 aylık ortalamaMart 2026: %33,39

TBK 344: Tam Metin ve Gerçek Anlamı

Türk Borçlar Kanunu'nun 344. maddesi kira artışının tek yasal dayanağıdır. Madde iki fıkradan oluşur ve sıkça yanlış yorumlanır.

Birinci fıkra: Anlaşma özgürlüğünün sınırı

Tarafların anlaştığı artış oranı, bir önceki kira yılında Tüketici Fiyat Endeksi'nde gerçekleşen artış oranını geçemez. Sözleşmede daha yüksek bir oran yazılmış olsa bile, yasal sınır otomatik olarak devreye girer; fazlası hükümsüzdür. Bu kural emredici niteliktedir yani tarafların anlaşmasıyla dahi aşılamaz.

İkinci fıkra: Anlaşma yoksa ne olur?

Taraflar artış oranı konusunda anlaşmazsa veya sözleşmede artış maddesi yoksa, yine TÜFE oranı esas alınır. Anlaşmazlık halinde sulh hukuk mahkemesi kira bedelini tespit eder.

Üçüncü fıkra: 5 yıl kuralı

Her iki türde de kira ilişkisi 5 yıl veya daha uzun sürdüğünde, taraflar anlaşamazsa hâkim kira bedelini yeniden belirler. Hâkim bu belirlemeyi yaparken TÜFE, kiralananın durumu ve emsal kiraları gözetir. Bu yol hem kiracıya hem ev sahibine açıktır.

Yaygın yanlış anlama: TBK 344 yalnızca konut kiralarını kapsar. İşyeri kiralarında aynı sınır otomatik olarak geçerli değildir; ticari kiralarda serbestlik esas, kısıtlama istisnadır.

%25 Tavanın Kısa Tarihi: Nereden Geldi, Neden Kalktı?

Türkiye'de kira artış tavanının hikâyesi, 2021-2022 enflasyon şokuyla başlar. Bu dönemde TÜFE yüzde seksenin üzerine çıkmış, bazı şehirlerdeki kira artışları ise bunun da üzerine geçmişti. Kiracılar ciddi bir gelir-gider makası sorunuyla karşı karşıya kaldı.

Haziran 2022
Kanun koyucu acil müdahale olarak konut kira artışlarını %25 ile sınırlayan geçici düzenlemeyi yürürlüğe koydu. İlk başta 1 yıl için tasarlanmıştı.
Haziran 2023
Enflasyon hâlâ yüksek seyrederken tavan uygulaması Temmuz 2024'e kadar uzatıldı. Ancak bazı sözleşmeler bu dönemde yenilenerek kiracılar yüksek artışla karşılaştı.
Temmuz 2024
Tavan bir kez daha uzatıldı; bu sefer Aralık 2024 sonuna kadar. TÜFE ise yavaş yavaş gerilemeye başlamıştı.
Ocak 2025 – Bugün
Tavan uygulaması sona erdi. Konut kiralarında TÜFE 12 aylık ortalaması doğrudan geçerli. Mart 2026 itibarıyla bu oran %33,39 düzeyinde.

Bu tarihsel arka plan iki şeyi açıklıyor: neden bazı ev sahipleri hâlâ "%25 tavanı geçersem sorun olmaz" sanıyor (çünkü 2024'te sona erdi, güncel değil) ve neden bazı kiracılar "tavan %25 diyebilirler" düşüncesiyle fazla ödeme yapmaktan kaçınıyor (yanlış, tavan kalktı).

TÜFE'nin Anatomisi: Hangi Rakam, Nasıl Hesaplanır?

TÜİK her ay açıkladığı TÜFE rakamı aslında tek bir sayı gibi görünse de içinde birçok farklı hesaplama barındırır. Kira artışında hangi TÜFE rakamının kullanılacağını bilmek hem fazla ödemeyi önler hem de yanlış itirazın önüne geçer.

Genel TÜFE mi, Konut Alt Endeksi mi?

Sıkça karıştırılan bir nokta: kira artışlarında genel TÜFE 12 aylık ortalaması kullanılır; konut kira alt endeksi değil. Bunun nedeni mantıklıdır: konut kira alt endeksi zaten piyasadaki kira artışlarını ölçtüğü için bu rakamı kira artışına baz almak döngüsel bir yanılgı yaratırdı.

12 Aylık Ortalama Nasıl Hesaplanır?

12 aylık ortalama, kira yenileme tarihinden geriye doğru sayılan 12 aylık TÜFE rakamlarının ortalamasıdır. Örneğin kira yenileme tarihiniz 1 Nisan 2026 ise Nisan 2025'ten Mart 2026'ya kadar olan 12 aylık TÜFE değerlerinin ortalaması alınır. Bu ortalama her ay farklılaştığından yenileme tarihi kritik önem taşır.

TÜFE Verilerine Nasıl Ulaşılır?

  • TÜİK resmi sitesi: tuik.gov.tr → Haber Bültenleri → Fiyat Endeksleri. Her ay ilk haftada yayımlanır.
  • TCMB EVDS: evds.tcmb.gov.tr üzerinden geçmiş seriler ve özel dönem hesaplamaları yapılabilir.
  • YazPlatform Hesap Makinesi: Kira Artış Hesaplama sayfamızda güncel oranla anında hesaplama yapabilirsiniz.

Konut ve Ticari Kira Arasındaki Temel Fark

TBK 344, açıkça konut kiralarına özgü bir sınırlama getirmektedir. Bu ayrım pratikte büyük fark yaratır; yanlış bilgi hem ev sahiplerini hem kiracıları ciddi hukuki risklerle karşı karşıya bırakabilir.

Konut Kiraları
  • TBK 344 kapsamında; TÜFE sınırı kesin ve emredici
  • Taraflar anlaşsa bile sınır aşılamaz
  • 5 yılda hâkim kira tespiti yapabilir
  • Kiracı yasal tutarı ödeyerek itiraz edebilir
  • Tavan aşımı tahliye gerekçesi olamaz
Ticari / İşyeri Kiraları
  • TBK 344'ün konut sınırı doğrudan uygulanmaz
  • Taraflar serbestçe oran kararlaştırabilir
  • Piyasa koşulları belirleyici rol oynar
  • 5 yılda hâkim tespiti talep edilebilir (konutlarla benzer)
  • Sözleşmedeki oran bağlayıcıdır

Özellikle dükkan, ofis veya depo gibi ticari mülklerde kira artış oranı tamamen sözleşme serbestisine bırakılmıştır. Piyasa koşullarına göre enflasyonun çok üzerinde veya altında anlaşmak hukuken mümkündür. Bu durum uzun vadeli ticari kiralarda ciddi anlaşmazlıklara yol açabilir; sözleşme başından iyi yazılmalıdır.

Kira Artış Maddesi Nasıl Yazılmalı?

Pek çok kira sözleşmesinde artış maddesi ya hiç yok ya da "yasal oranda artırılacaktır" gibi muğlak ifadelerle geçiştiriliyor. Bu belirsizlik ileride anlaşmazlığa zemin hazırlar. Maddeyi doğru yazmak her iki tarafı da korur.

Kaçınılması Gereken İfadeler

  • "Taraflarca mutabık kalınan oranda artırılacaktır" — Müzakereyi gelecekteki anlaşmazlığa bırakır. Geçersiz sayılmazsa da uygulaması tartışmalı olur.
  • "%50 artırılacaktır" — Yasal sınırı aşan kısım hükümsüzdür; mahkemede iptal edilir, ancak dava sürecine kadar gereksiz çatışmaya neden olur.
  • Artış maddesi yok — Taraflar anlaşamazsa sulh hukuk mahkemesine gitmek gerekebilir; bu hem zaman hem masraf kaybıdır.

Tercih Edilen İfadeler

  • "Kira bedeli, her yıl kira başlangıç tarihinde TÜİK tarafından açıklanan bir önceki 12 aylık TÜFE (genel) ortalaması oranında artırılır." — En doğru ve en güvenli formül.
  • "Kira bedeli, yıllık %X oranında artırılır; bu oran yasal sınırı aşmayacak şekilde uygulanır." — Sabit oran tercih ediliyorsa eklenmesi gereken güvence cümlesi.
  • Bildirim süresi ve yöntemi açıkça belirlenmeli: "Artış, kira döneminin başlangıcından en az 30 gün önce iadeli taahhütlü mektupla bildirilir."

Doğru artış maddesiyle kira sözleşmesi

SözleşmeYaz ile TBK uyumlu, artış maddesi açık kira sözleşmesi oluşturun.

Sözleşme Oluştur

Tarafların En Sık Yaptığı Hatalar

Yıllarca kira uyuşmazlıklarını inceleyen hukuk pratisyenleri, aynı hataların defalarca tekrarlandığını gözlemlemektedir. Bu liste hem kiracıları hem ev sahiplerini ilgilendiriyor.

Kiracıların Hataları

  • Sözlü itirazla yetinmek: "Söylemiştim" demek hukuken bir şey ifade etmiyor. Her itiraz yazılı, belgeli ve imzalı olmalı.
  • Yanlış TÜFE rakamını kullanmak: Konut alt endeksini genel TÜFE yerine uygulamak ya da yanlış kira dönemi tarihini baz almak, sonucu önemli ölçüde değiştirir.
  • Fazlayı da ödemek sonra talep etmek: Yasal sınırın üzerini ödeyip daha sonra "geri isterim" demek pratikte çok zorlaşır. İtiraz önceden yapılmalı.
  • %25 tavanın hâlâ geçerli olduğunu düşünmek: 2024 sonunda sona erdi. Bu yanılgıyla itiraz eden kiracı haksız duruma düşebilir.

Ev Sahiplerinin Hataları

  • 30 gün önceden bildirim yapmamak: Yasal şarta uymayan artış o dönem için kiracı tarafından reddedilebilir; mahkemede temerrüt iddiası çöker.
  • Yılda birden fazla artış uygulamak: Yıl içinde ek zam talebi yasal değildir ve kiracı tarafından reddedilebilir.
  • Tahliye tehdidiyle baskı kurmak: Yasal tutarı ödeyen kiracıya artışı kabul etmemesi gerekçesiyle tahliye davası açılamaz. Bu yol hem hukuka aykırı hem pratikte sonuçsuz kalır.
  • Sözleşmede fazla oran yazmak: Yasal sınırı aşan madde hükümsüzdür; sözleşme güvenliği açısından avantaj yerine dezavantaj yaratır.

5 Yıl Dolduğunda Ne Olur?

Hem kiracı hem ev sahibi için önemli bir dönüm noktası: kira ilişkisinin 5 yıl veya daha uzun sürmesi. TBK 344/3, bu durumda kira bedelinin taraflarca yeniden belirlenmesini ya da mahkeme yoluyla tespitini öngörür.

Hâkime Başvurma Hakkı Kime Ait?

Her iki tarafa da açıktır. Ev sahibi, piyasa kiralarının TÜFE artışının çok üzerine çıktığını düşünüyorsa; kiracı ise gerçek piyasa kiralarının ev sahibinin talep ettiğinin altında kaldığını düşünüyorsa mahkemeye başvurabilir. Hâkim bu durumda hem TÜFE'yi hem emsal kiraları hem de kiralananın fiziksel durumunu değerlendirir.

5 Yılı Aşmış Bir Kirada Pratik Sonuç

2018'de başlayan bir kira ilişkisi düşünün. 2026'ya gelindiğinde 8 yıl geçmiş olur. Bu süreçte yasal sınırla sınırlı kalan kira artışları, piyasa kiralarının altında kalmış olabilir. Ev sahibi mahkemeden piyasa değerine uygun kira tespiti isteyebilir; mahkeme genellikle bu talebi dikkate alır. Ancak karar birden fazla yıllık farkı geriye dönük olarak talep etmeye olanak tanımaz.

Peşin Kiralarda Artış Nasıl İşler?

6 aylık veya yıllık peşin ödenen kiralarda artış kuralları aynıdır; ancak uygulama biraz farklıdır. Dönem içinde tek taraflı artış yapılamaz. Artış yalnızca yeni kira döneminin başında, usulüne uygun bildirim yapıldıktan sonra uygulanabilir.

Yıllık Peşin Örnekte Hesaplama

Aylık 12.000 TL olan ve yıllık peşin ödenen bir kira sözleşmesini düşünün. Kiracı 2025 yılı için 144.000 TL ödedi. 2026 yılı için sözleşme yenilenmeden önce ev sahibinin artışı 30 gün öncesinden bildirmesi gerekiyor. %33,39 TÜFE uygulanırsa yeni aylık kira 16.006,80 TL; yeni yıllık toplam 192.081,60 TL olacaktır. Aradaki fark olan 48.081,60 TL yeni dönem başında tahsil edilir; dönem içinde ek ödeme talep edilemez.

Ev Sahibinin Yasal Hakları

Kira artışı tartışmalarında ev sahiplerinin hakları çoğu zaman göz ardı edilir. Oysa hukuk, dengeli bir koruma sistemi öngörmektedir.

  • TÜFE oranı kadar artış talep etmek: Temel yasal hak. Kiracı yasal oranı kabul etmek zorundadır; reddederse temerrüt oluşur.
  • 5 yıl sonunda piyasa değerine uyarlama davası: Kira piyasa değerinin çok altında kalmışsa mahkemeden tespit talep edilebilir.
  • Temerrüt halinde tahliye davası: Kiracı yasal tutarı ödemezse, usulüne uygun ihtarname gönderdikten sonra tahliye davası açılabilir.
  • Kira tespit davası: Anlaşmazlık halinde sulh hukuk mahkemesine giderek adil kira bedelini tespit ettirebilir.

Kiracının Yasal Hakları

  • Yasal sınırı aşan artışı reddetmek: Yazılı itiraz göndererek yasal tutarı ödemeye devam etmek kiracının hakkıdır. Bu durumda tahliye davası açılamaz.
  • 30 gün önceden bildirim talep etmek: Usulsüz bildirim yapıldıysa o dönem için artışı kabul etmeme hakkı vardır.
  • Kira tespit davası açmak: Ev sahibi makul olmayan bir bedel talep ediyorsa mahkemeden tespit istenebilir.
  • Tevdi hesabı açtırmak: Ev sahibi yasal tutarı kabul etmiyorsa, noter aracılığıyla tevdi hesabı açılarak kira bedeli mahkeme kanalına yatırılabilir.

Sık Sorulan Sorular

Ev sahibi yasal artışı reddedersem ne olur?

Burada kritik ayrım şudur: yasal sınır içindeki artışı reddeden kiracı sözleşme ihlali yapmış sayılır; ev sahibi kira farkını talep edebilir ya da tahliye yoluna gidebilir. Ancak yasal sınırı aşan kısmı reddeden kiracı tamamen haklıdır ve tahliye riski taşımaz.

Artış bildirimi yapılmadan artış uygulanabilir mi?

Hayır. En az 30 gün önceden yazılı bildirim yapılmalıdır. Eksik bildirimle yapılan artış talebi kiracı tarafından o dönem için reddedilebilir; bu ret temerrüt oluşturmaz.

Kira sözleşmesinde TÜFE'den fazla oran yazıyorsa ne olur?

O madde hükümsüzdür; otomatik olarak TÜFE oranı uygulanır. Sözleşmenin geri kalanı geçerliliğini korur. Kiracı sözleşmede yüksek oran yazmasına rağmen imzalamışsa bile yasal sınırı aşan kısmı ödemek zorunda değildir.

Kiracı yasal tutarı nasıl ispat eder?

Banka dekontları en güçlü kanıttır. Her ödemeye "… tarihli kira bedeli" açıklaması eklenmesi önerilir. TÜİK'in resmi sitesinden alınan TÜFE verisiyle yapılan hesaplama, gerekirse mahkemede delil olarak sunulabilir.

İkametgâhın yanı sıra ofis olarak da kullanılan mekânlarda hangi kural geçerli?

Tarafların sözleşmedeki nitelendirmesi belirleyicidir. Sözleşmede "konut" olarak tanımlanmış bir yer ofis olarak kullanılıyorsa, fiilî kullanım değil sözleşmedeki tanım esas alınır. Anlaşmazlık halinde mahkeme gerçek kullanım amacını araştırır.

Yıl içinde ev sahibi değişirse artış kuralı değişir mi?

Hayır. Mülk satışı halinde yeni ev sahibi mevcut kira sözleşmesinin tüm koşullarını, artış maddesi dahil, devralmak zorundadır. Mülk el değiştirdi diye artış oranı yeniden belirlenmez.